"Sinh thiết quang học" quy mô milimet nhắm tới thủ phạm gây đột quỵ: Công nghệ OCT tái thông động mạch cảnh bị tắc

Dr. Gai Yanting's team uses OCT imaging to plan precise carotid stent placement at Shanghai Donglei Brain Hospital.

Một hồi chuông cảnh tỉnh: Động mạch cảnh của ông đã bị tắc 90%

Zhang Jianguo (bút danh), một người đàn ông 63 tuổi, lần đầu tiên biết mình bị hẹp động mạch cảnh trong một đợt khám sức khỏe định kỳ một năm trước. Lúc đó, ông không có triệu chứng và nghĩ rằng có thể chờ đợi. Nhưng trong nửa đầu năm 2025, ông bắt đầu trải nghiệm những cơnchóng mặt và tê mỏi từng cơn ở tay và chân— những dấu hiệu cảnh báo rằng não của ông không nhận đủ máu.

Ông đếnShanghai Donglei Brain Hospitalđể đánh giá thêm. Sau khi làm các xét nghiệm chi tiết, đội ngũ của bác sĩ Gai Yanting đã phát hiện một điều đáng báo động: tình trạng hẹp động mạch cảnh trong bên trái của ông đã đạt mức90%, làm nghiêm trọng hạn chế việc cung cấp máu lên não và đưa ông vào nguy cơ rất cao bị đột quỵ thiếu máu cục bộ.

OCT là gì? Một "kính hiển vi" mịn hơn sợi tóc người

Chụp cắt lớp quang học (OCT)là một công nghệ hình ảnh trong lòng mạch có độ phân giải cực cao. Sử dụng ánh sáng hồng ngoại gần, nó tạo ra các hình ảnh cắt ngang của thành mạch máu với độ phân giải khoảng10 micron— gần bằng đường kính của một sợi tóc người.

"Nó giống như lắp một kính hiển vi bên trong mạch máu", bác sĩ Gai giải thích. "Chúng tôi có thể nhìn thấy các tinh thể cholesterol, những vết nứt nhỏ và lớp vỏ xơ của mảng bám với độ rõ nét đáng kinh ngạc."

So với chỉ chụp mạch truyền thống đơn thuần, OCT mang lại ba ưu điểm quyết định trong can thiệp thần kinh mạch:

Độ chính xác từng milimet: Đòn tấn công nhắm trúng vào chỗ tắc nghẽn

Thách thức lớn nhất của thủ thuật là đi qua đường đi quanh co của động mạch cảnh và đặt đầu dò hình ảnh chính xác tại vị trí hẹp. "Ngay cả độ lệch ở mức milimet cũng có thể dẫn đến hình ảnh không chính xác hoặc ảnh hưởng đến quyết định điều trị", bác sĩ Gai lưu ý.

Dưới sự dẫn đường của OCT, ê-kíp đã lập bản đồ tổn thương chi tiết và sau đó triển khai mộtstent cảnhstent được khớp chính xác với mạch máu của Zhang Jianguo. Stent nở ra áp vào mảng bám, tái thông động mạch và khôi phục dòng máu bình thường lên não.

⚠️ Khi nào can thiệp được khuyến nghị?

Mảng bám động mạch cảnh không chỉ là bệnh của người cao tuổi. Hút thuốc lâu dài, tăng huyết áp, đường huyết cao, chế độ ăn nhiều mỡ và thiếu vận động đều là những yếu tố nguy cơ chính. Theo bác sĩ Gai, những bệnh nhân sau đây nên được đánh giá tích cực để điều trị:

• Bệnh nhân có triệu chứngcó hẹp động mạch cảnh ≥50% (triệu chứng bao gồm cơn thiếu máu cục bộ thoáng qua, chóng mặt, yếu chi hoặc nói lắp)
• Bệnh nhân không có triệu chứngcó hẹp ≥70% trên hình ảnh không xâm lấn, hoặc ≥60% trên chụp mạch
• Bệnh nhân cómảng bám không ổn định, chẳng hạn như mảng bám loét hoặc hỗn hợp

Sau thủ thuật: Bảo vệ mạch máu suốt đời

Ca phẫu thuật thành công chỉ là bước đầu tiên. Quản lý lâu dài là điều cần thiết để giữ cho động mạch thông suốt và ngăn ngừa tái phát. Đội ngũ của bác sĩ Gai đã cung cấp cho Zhang Jianguo một kế hoạch hậu phẫu toàn diện:

• Thuốc:uống thuốc chống kết tập tiểu cầu và thuốc hạ lipid theo chỉ định; kiểm soát chặt chẽ huyết áp và đường huyết.
• Lối sống:bỏ thuốc lá và hạn chế rượu bia; tập luyện thể dục nhịp điệu vừa phải và tránh hoạt động gắng sức.
• Chế độ ăn:chế độ ăn ít natri (lượng natri hàng ngày <1500 mg), chế độ ăn ít béo (giảm thức ăn chiên rán, nội tạng động vật và kem; tăng cá, các loại hạt, rau và trái cây), giàu chất xơ.
• Theo dõi:duy trì huyết áp, mỡ máu và đường huyết trong mức mục tiêu; ngủ đủ giấc; đi khám theo dõi đúng lịch hẹn.

Các câu chuyện liên quan